Naar inhoud springen

Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 26

Uit Wikisource
Nummer 25 Verhael hoe dat den Coninck van Polen is ghefaellieert gheweest vermoort te wesen van een groot Edelman ghenaempt Pischarsky, binnen de Stadt van Warsouien, soo hy naer de Kercke wilde gaen

[Nieuwe Tijdinghen], Nummer 26, [woensdag] 3 maart 1621

Nummer 27
[ 1 ]
 
Martius 1621.
26.
 

Verhael hoe dat den
Coninck van Polen is
ghefaellieert gheweest vermoort te wesen van een groot Edelman ghenaempt Pischarsky, binnen de Stadt van Warsouien, soo hy naer de Kercke wilde gaen.

Erst ghedruckt den 3. Meert, 1621.



T’hantwerpen, By Abraham Verhoeuen, op de Lombaerde veste, inde gulde Sonne.

 
[ 2 ]
 



Nieuwe Tydinghe wt Waerschouw in Polen, hoe dat den Coninc van Polen is vermeynt gheweest vermoort te wesen van eenen Pierskarski, Edelman, ende hoe dat Godt den Coninck bewaert heeft.

DEn 19 Nouember 1620. den Coninc van Polen comende in’t Portael vande Metropolitane Kercke van Warsouien, ordinarise Woonplaetse des Coninckx, inde welcke hy wilde gaen om t’assisteren inde solemnele Misse van den Heylighen Gheest, diemen daer wilde singhen om te beginnen de gheneraele Diete oft Vergaerderinghe vant Coninckrijck van Polen [ 3 ]seeckeren Persoon ghenaemt Pierskarski (diemen seght te wesen een Edelman wt Russien) hebbende ghemist van den Coninck op het hooft te slaen met eenen Harchiers stock oft Hâche D’Armes gemaect in de forme van een halff maen, heeft hem ghegheuen eenen soo swaren slach op den Rugghe dat het vel daer van seer was ghevilt, nochtans en heeft hy de pijne niet gheuoelt, dan op den auent, ende alsmen hem sijn hemde vvt dede, soo bevontmen dat t’selue was heel bebloedt, ende de fortse vanden slach van desen ellendigen was soo groot, dat het yser vanden stock daer van ter eerden viel, ende hebbende stracx vernieuwt sijnen slach, sloech den Coninc soo grouwelijck metten stock vande voorsz. Hache in’t aensicht, d’welck hy bloedich maeckte, dat den Coninc daer van ter eerden viel, den welcken op gheheuen sijnde, wirt gheleyt in eene Capelle vande selue Kercke, alwaer wesende soo beuontmen datter geen perijckel en was [ 4 ]van sijn leuen, Daerentusschen het ghemeyn volck dat met grooter menichte was in der Kercken ende daer buyten, riep soo luyde alst conste dat den Coninck doot was, ende een yeghelijck hadde de handt aen den Sabel, De Coninginne die alreede in haer Oratoire was voor de comste vanden Coninck, hoorende t’ghetier vande Ghemeynte viel van haer seluen ghecomen, versekerden men haer van’t leuen des Conincx, men versekerde daer van oock de Ghemeynte, maer want zijt niet en gheloofden, den Coninck om hen daer van gheheelijck te versekeren liet hem sien door eene venstere aen alle de Ghemeynte, die daer ouer een grooter blyschap maeckten, naer dat den Coninck hem hadde laten sien aen de Gemeynte, soo badt hy den Nuntius dat hy wilde toelaeten ende dispenseren datmen solemnelijck de Misse soude Celebreren inde selue Kercke, ende datmen daer ouer soude singen [ 5 ]TE DEVM LAVDAMVS niet-tegen-staende datse ontwijt was, d’welc hy consenteerde, Den Prince oudtsten Sone des Conincx, die daer quam ter wylen dien Rabbaut in dier voeghen attenteerde teghens d’leuen des Conincx, sloech stracks de handt aen den Sabel, ende quetste hem daer mede in tvee plaetsen, den Maerschalck van’t Hoff quetsten hem oock, ende eenen vande Garde vanden Koninck gaf hem eenen grooten steke mette poincte van sijn Hellebaerde, ende indien ten lesten den Prince (die hem leuende wilde hebben, om van hem te weten ter Instantien van wien hy hadde deruen staen naer t’leuen vanden Koninck) d’andere niedt en hadde belet, die hem wilden oueruallen, by soude sonder twijffel inde furie doot geslagen gheweest hebben ende gheuanghen genomen wesende door beuel van d’Officiers van het Rijck die daer teghenwoordich waeren, wirt [ 6 ]ghestelt inde geuanckenisse, alwaer hy noch niet en heeft bekent, maer is so abominabel oft grouwelijck, dat hy altijt seght, dat hem seer leet is, dat den Coninck noch leeft, ende dat hy hem niet ghedoot en heeft.

Onbegrijpelijcke nieuvve Tydinghen.

Wt Thyrna van Ianuarij, 1621.

OP den Landt-dach alhier heefdt Betlehem Gabor aen de ghecompareerde Standen van Hooch ende Leech Hungharyen, onder andere dese Propositie te voorens ghehouden.
Dat naerdemael die van Bohemen ende Morauien den meestendeel de Confœderatie ghebroken hebben, ende van den Coninck Frederick zijn af gheweken.
Waeromme dat het nu tijt is on te resolveren totter Oorloghen, ofte tot eenen Vrede, want hy Bethlehem Gabor hem laet voorstaen dat hy tot alle beyde conditien middelen is wetende.

Tydinghe vvt den Opper-Paltz.

De Soldaeten vanden Hertoch van Beyeren hebben een partije van des Mansuelts Soldaten doot[ 7 ]ghesmeten ontrent Tachau in Bohemen, waer teghens den voorsz. Graue wederomme een deel vers volck derwaerts ghesonden heeft, wat hier wt noch sal worden leert den tijt.

Wt Weenen van den 27. ditto.

Den Ambassadeur van Vranckrijck is na Haynberch vertrocken, maer en hebben noch gheene sekerheyt, wat sy metten Betlehem Gabor ende Hungheren wtrechten, het Krijchs-volck van beyde partijen en leyt niet verre van een, verwachten alsoo Vrede ofte Oorloghe.
De Ambassadeurs van Morauien zijn wederom vertrocken, ende hebben eene Schriftelijcke Resolutie mede ghedraghen, inhoudende als hier naer volcht.
Sijn Keyserlijcke ende Conincklijcke Majesteyt vernomen hebbende dat zylieden hun inde ghehoorsaemheyt ghestelt hebben, al hoe wel zylieden hun inde Rebellie van Bohemen, eensdeels deelachtich ghemaeckt hadden, van niet generaelijck maer wel seeckere particuliere, die hun tot Directeurs hebben op gheworpen ende laeten employeren, de welcke sy lieden hebben moeten naervolghen ende ghehoorsaem wesen.
Nu al ist saecke dat zijne Keyserlijcke Majesteyt oorsaecke ghenoech zijn hebbende, om stracx metter [ 8 ]Executie ende straffe voorts te varen, soo hebben zy nochtans willen ordineren als Commissaris, den Heere Cardinael van Dietrichsteyn den seluen na Morauien te seynden, om hem van alles te informeren, ende dat naer ghedaen Rapport voorder geordonneert worde des ende t’ghene noodigh sal bevonden worden, waer mede de voorsz. Ambassadeurs op den 23. deses vertrocken zijn, ende op den 24. is den Heere Cardinael oock ghevolcht.
Men vermeynt dat zijne Keyserlijcke Majesteyt op den sesten Februarius oock van hier naer Prage verreysen sal.

Tydinghe vvt Venetien.

Alhier tot Venetien is een Nederlantsch schip alhier inghecomen met Tijdinghe dat de Corsaren van Barbaryen wederomme heel sterck wt geuaren zijn, ende hebben inde 16. schepen genomen soo Hollantsche, Enghelsche, ende Fransche, de welcke rijckelijck belaeden waren, ende vermeynden herwaerts te komen, hebben oock een Spaensch Gallioen van den Admirantes te gronde gheschoten, ende inde 142. persoonen tot slauen gemaeckt, ende binnen Algieri ghebracht.

Imp.p.P.C.C.A.

FINIS.