Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 5
| ← Nummer 4 | Gazette Vniuersele des Maents Januarij Anno 1621. Met de doodt vande Pals-Gravinne, ende innemen der Stadt Hanau, Fridburg, ende Zweybrugghen in Pfalts Lant door den Marquis Spinola
[Nieuwe Tijdinghen], Nummer 5, [vrijdag] 15 januari 1621 |
Nummer 6 → |
GAZETTE
Vniuersele
Des Maents Januarij Anno 1621.
ende innemen der Stadt Hanau, Fridburg, ende Zweybrugghen in Pfalts Lant door den Marquis Spinola.
Eerst Ghedruckt den 15. Januarius 1621.
T’Hantwerpen, By Abraham Verhoeuen, op de Lombaerde Veste, inde gulde Sonne. Met Gratie ende Privilegie.
GAZETTE
Vniuersele
Des Maents Ianuarij Anno 1621.
VVt Norenberg den 6. Ianuarius Anno 1621.
DE Palsgravinne is voor seker van kinde ghestorven, ende dat door allen die alteratie ghepasseert t’sedert den nederlach ende verlies van Praghe. Morauia is heel ghereconsilieert met den Keyser. Die van Slesien maecken een somme van hondert duysent Guldens om daer mede af te dancken den Palsgraue: want sy vast oock tracteren de [ 4 ]reconciliatie met syne Keyserlycke Maiesteydt ghelyck oock doen die van Hongherijen, die oock soeken Bethleem Gabor af te danken met een somme geldts.
De Stadt Preslau hebben gheschoncken aen den Pals-grave voor synen Adieu 18. duysent Rijckx-daelders. Alsoo hebben die van Nederlandt met een somme van penningen Monsieur de Alenzon den ghefaillierden Hertoghe van Brabant wederomme naer Vranckrijck ghesonden ouer 38. iaeren.
Wt Genua den 1. Ianuarij 1621.
den Coninck van Spanien heeft doen negotieren, met die Hoofsche Negotianten alhier, by de ses Millioenen goudts, voor Nederlandt ende duytslandt. Waer wt alle maenden sullen gheteldt worden binnen Antwerpen door de Genuoysen twee hondert duysent Croonen, in plaetse van hondert dertich duysent Croonen, diemen tot nu toe alle maenden heeft betaelt.
De Vlote van West Indien heeft mede ghebrocht ouer de twelf Millioenen: waer af den Coninck heeft doen tracteren met de Cooplieden ouer het contant ende platen van siluer van dese platen is een groote menichte tot Duynkercken.
den Cardinael Borgia, Viceron van Napels, [ 5 ]alsoo hy staet op sijn vertreck naer Roomen, heeft verkregen van het Rijck van Naples een extraordinaris donatif van een Millioen ende seven hondert duysent Croonen voor den Coninck.
Inden staet van Milanen wort oock ghenegotieert, om te vinden eenige extraordinaris middelen van gelde, ende daer worden ghemaeckt por la prima vera veertich duysent mannen.
die saecke van Valtellina heeft den Coninck van Spaengien ghestelt in handen vanden Paus ende vanden Coninck van Vranckrijck.
wt Parijs den 7. Ianuarij 1621.
de Hugenotten van Nauarrin hebben meynen op eenen nacht te vermoorden allen het Catholijck Garnisoen aldaer binnen ghestelt ouer 3. maenden door den Coninck. Het welcke ontdeckt sijnde, heeft den Gouuerneur vande plaetse doen ophanghen 25. Hugonottische soldaten, die tot dien eynde ghedequiseert waren binnen ghecomen, met vele andere, waer af noch ettelycke gheuanghen sitten.
die Hugenotten hebben inghenomen die stadt van Fronssac ende hebben by maniere van Represalie binnen Montauban, in Languedoc, gheuanghen ghesedt allen de Geestelijckheydt. Maer den Coninck heeft derwaerts terstont ghesonden Crijsvolck; om alle dinghen te remedieren. [ 6 ]
Tot Ardres by Calis heeft den Coninck eenen Catholicken Gouuerneur ghestelt, ende den voorgaenden, die Hugenot was, doen vertrecken. Hy heeft oock allen de Galleyen en schepen van oorloghe doen trecken naer Rochelle.
Monsieur de Cadinet heeft hy ghesonden naer Enghelandt in Ambassade, om te weten oft den Coninck van Enghelandt tracht te assisteren de Hugenotten van Vranckrijck. Waer op hy heeft geantwoort neen, midts hy niet en wilt eenighe rebellen om het stuck vande Religie formenteren oft onderhouden soo hy seydt niet en behoort te gheschieden.
VVt Londen den 9. Ianuarij.
Men is hier seer bedroeft ouer de doot vande Palsgravinne ende ouer de disgratien vanden Palsgrave, die nv met allen sijn kinderen is ghemaeckt als een ballinck ende Landt-looper. Want hy nu nievers en is willecom, ende allen sijn kinderen sijn verstroyt door verscheyden Landen.
Den oudtsten sone is tot Leeuwarden in Vrieslandt, by Graef Ernest van Nassau, diemen hier niet en soeckt.
Den tweeden sone, met een dochter, is int Landt van Wirtenbergh, met sijn Grootmoeder.
Den ioncxsten sone is the Berlin by den Brandenburgher. [ 7 ]
Men is hier seer beladen, hoe datmen allen de saecken van den Pals-graue sal konnen accomoderen, ende de Vremdelinghen doen vertrecken wt het Palslandt. Want den Keyser pretendeert reparatie van alle schade ende interest ende hier en is gheen ghelt.
VVt Colen den 10. Ianuarij 1621.
Den Marquis Spinola heeft becomen Fridburg, Hanau, Swijbrug, ende meer andere Steden ende plaetsen, voor den Keyser; ende worden de saecken haest niet gheaccommodeert, hy sal cordts meester worden van allen het landt rontomme: d’welck hy seer breet ende lanck heeft in Contributie ghestelt, ende daer ouer, als oock ouer de Tollen ende Lants middelen, ghestelt eenen Raedt van Finantie, waer ouer commandeert den Raedts-Heer Steenhuyse. Soo dat hy by dese middelen by naer sijnen heelen Legher kan onderhouden.
VVt Dresden in Saxenlandt den 4. Ianuarij.
Doctor Matthias Hoë, Opperste Predicant van onsen Ceurvorst, met syn medegesellen, doet groote instantie, datmen nu de Caluinisten soude wtroepen ende veriaeghen wt gansch het Rijck, die den Turck erfvyand der Christenen hebben meynen in Duytslant te brenghen: midts oock int Rijck alleen is toegelaten het exercitie der Catholijcke Roomsche [ 8 ]Religie, ende der Confessie van Ausburg. Wandt anders noyt gheen ruste en sal sijn in het Rijck.
Ende die occasie is nu seer schoone, midts dat den Coninck van Vranckrijck is doot vyandt vande Hugenotten, ende den Coninck van Enghelandt vande Puiritainen, ende de Arminianen vande Gomaristen in Hollandt.
Den Marquis van Jagherendorf soeckt sich te reconcilieren met den Keyser, ende by naer heel Slesien is ouercomen met onsen Ceur-vorst, die noch blijft houden 15. duysent mannen tot dienst van den Keyser, ghelijck hy heeft ghedaen het voorghaende Jaer.
FINIS.
Met Gratie ende Priuilegie.