Overleg:Rijmbijbel (Hs 10B21, 1332)

Inleiding

De Rijmbijbel is een vertaling in het Middelnederlands, door Jacob van Maerlant, van de Historia Scolastica een werk in het Latijn van Petrus Comestor.

Hier is weergegeven een diplomatisch afschrift van het handschrift met signatuur "10 B 21" van Jacob van Maerlants Rijmbijbel, die bewaard wordt in het Museum Meermanno in Den Haag.

De Middelnederlandse tekst genoteerd in modern schrift. Hierbij zijn de volgende regels gehanteerd:

• Het enige letterteken dat aangepast werd is de 'u' waar het gebruikt werd in de betekenis van 'v'.
• De letter 'j' zoals in benjamin wordt gespeld als 'i' (beniamin) zoals in het origineel.
• Er zijn geen leestekens tussengevoegd.
• Er zijn geen spaties toegevoegd waar dit in het modern Nederlands normaal zou zijn.
• Alle afkortingen werden uitgewerkt zonder dit in de transcriptie aan te duiden.
• De Romeinse cijfers die gebruikt worden om getallen weer te geven, bijvoorbeeld ∙i∙ voor 1, zijn in de originele vorm behouden.
• De Romeinse cijfers die honderdtallen of duizendtallen voorstellen met een soort superscript in het origineel, worden hier voorgesteld als bv.: xlv∙M voor 45.000
• De tweede hoofdletter die gebruikelijk is na een versierde initiaal is niet overgenomen in de transcriptie
  

De Middelnederlandse woorden of begrippen die in het moderne Nederlands niet meer voorkomen of een andere betekenis hebben, zijn via een voetnota van een verklaring voorzien. Voor deze vertalingen is gebruikgemaakt van het Vroegmiddelnederlands Woordenboek (VMNW: Vroegmiddelnederlands Woordenboek. Red. W.J.J. Pijnenburg, K.H. van Dalen-Oskam, K.A.C. Depuydt, T.H. Schoonheim. Leiden: Instituut voor Nederlandse Lexicologie, 2001), van het Middelnederlandsch Woordenboek (MNW: Middelnederlandsch Woordenboek. Red. E. Verwijs en J.Verdam. ’s-Gravenhage: Martinus Nijhoff, 1885-1952), en van het Oudnederlands Woordenboek. (ONW: Oudnederlands Woordenboek. Red. T.H. Schoonheim, K. Louwen, M.A. Mooijaart, W.J.J. Pijnenburg en A. Quak. Leiden: Instituut voor Nederlandse Lexicologie.) Deze werken zijn te raadplegen op: Taalbank Nederlands, http://www.inl.nl(general) en http://gtb.inl.nl(application). Voetnota's worden niet systematisch herhaald; als dus op folio 1 een voetnota bij bv. 'bedi' wordt opgenomen wordt dit achteraf niet steeds herhaald.
De verklarende teksten in het Middelnederlandsch Woordenboek zijn in oude spelling (en oude zegswijze) gesteld. Dus woorden zoals 'vleeschelijke liefde' zijn rechtstreeks uit het betrokken woordenboek overgenomen. De verklaringen zijn, wat spelling betreft, zoveel mogelijk omgezet naar modern Nederlands, maar inhoudelijk is de verklaring meestal ongewijzigd overgenomen.(Inleiding verplaatst vanuit artikel naar overleg)

Bron vast te stellen

Dit zou de bron van de wikisource versie zijn: Rijmbijbel en De wrake van Jerusalem. Maar dat is niet het oudste manuscript. Wel is er een gedrukte uitgave uit 1858 (Rijmbijbel I/II/III ed. 1858/1859/1859 - Jeroen Bosch Plaza) die zo op wikisource zou kunnen komen. Maar ik heb geen idee hoe die tekst zich verhoudt tot de huidige tekst op wikisource. De editie van Gysseling 1983 op DBNL Inhoudsopgave van Rijmbijbel, Jacob van Maerlant - DBNL is onder copyright en niet bruikbaar voor wikisource. En de facsimile editie van 2023 De Rijmbijbel van Jacob van Maerlant | Walburg Pers al helemaal niet.

Havang(nl) (overleg) 6 mei 2025 16:48 (CEST)

PDF matige kwaliteit

De huidige pdf op commons is geextraheerd uit Rijmbijbel en De wrake van Jerusalem via screenshots van de individuele pagina's en samenvoeging. De zo verkegen kwaliteit is matig, maar men kan de bron raadplegen voor grotere resuolutie van individuele pagina's.
Alleen het gedeelte Rijmbijbel is overgenomen, het gedeelte De wrae van Jerusalem niet. Ooit kan de huidige scan door een betere scan overschreven worden. Wel moet men dan de paginering van de twee scans laten samenvallen. --Havang(nl) (overleg) 9 mei 2025 16:19 (CEST)

De paginascans zijn per 2 pagina's toegankelijk in betere resolutie via https://resolver.kb.nl/resolve?urn=urn:gvn:meer01:10b21_001v_002r&role=page&count=1&role=image&size=large met opklimmend nummers aanpassen 001v_002r in de link. --Havang(nl) (overleg) 9 mei 2025 17:34 (CEST)

Hogere resolutie Uitgevoerd --Havang(nl) (overleg) 10 mei 2025 21:10 (CEST)