Naar inhoud springen

Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/99

Uit Wikisource
Deze pagina is niet proefgelezen
68
DE KRYPTOGAMEN.

veroorzaken, door den alkohol met de zuurstof der lucht tot azijnzuur te verbinden.

Wanneer plantaardige of dierlijke vochten een tijdlang hebben gestaan en alle zuurstof door celplantjes of infusoriën daaruit is weggenomen, terwijl deze zich alleen op de oppervlakte als een dun laagje hebben gevestigd, dan ontkiemen in het binnenste van het vocht eene geheel ander soort van dierlijke wezens (Vibrio), die zonder zuurstof leven en de stikstof houdende zelfstandigheden omzetten tot nog eenvoudiger verbindingen, welke laatste verder door de bovenste laag plantjes en diertjes met de zuurstof van de lucht vereenigd, als de eenvoudigste verbindingen, gelijk ammoniak en koolzuur ontwijken. Deze dubbele werking neemt meer en meer toe; een ontzettende stank verspreidt zich, en de verrotting begint om met eene geheele oplossing in de eenvoudigste bestanddeelen te eindigen.

De veronderstelling, dat de gistcellen en infusoriën, zonder kiemen, uit de verbindingen der stof zouden ontwikkeld worden (generatio spontanea), is door de onderzoekingen van pasteur wederlegd. Hij heeft ontdekt, dat de dampkringslucht die kiemen aanvoert, en wanneer zij door fijne watten gedreven wordt, in deze de zeer kleine zaadjes en celletjes achterlaat, die de gistcellen en infusoriën doen geboren worden. Plantaardige en dierlijke vloeistoffen, waarin vooraf alle kiemen door koking waren gedood, vertoonden onder den invloed van zoodanig gefiltreerde lucht, zelfs na jaren, geen spoor van gisting of verrotting. Het verduurzamen van levensmiddelen berust dus voornamelijk op het beginsel van verdelging en wering der dierlijke of plantaardige kiemcellen.

Planten en dieren zijn in hun eersten trap van ontwikkeling bijna niet van elkander te onderscheiden; het planten- en dierenrijk zijn als twee takken van een zelfden stam, die aan de uiteinden het duidelijkst van elkander verschillen, maar aan hun oorsprong ineenvloeijen en den onderzoeker doen weifelen. De voortplantingscellen van sommige wieren bewegen zich een tijd lang, voor zij zich tot plant ontwikkelen, andere wiersoorten (Oscillatoria) bestaan uit een bundel celdraden, die aan de eene zijde vastgehecht, zich aan de andere slingerend bewegen, als de Polypen; de Kristalwieren (Diatomeae) zijn planten met