Naar inhoud springen

Pagina:De Nieuwe Courant vol 004 no 093 Avondblad.pdf/2

Uit Wikisource
Deze pagina is proefgelezen
AVONDBLAD.
NUMMER 93
DE NIEUWE COURANT. Zaterdag 2 April 1904

drukken het licht zagen. Ook zijn oratie moest viermalen worden herdrukt. Het jaar 1863 was voor Van der Wyck één zegetocht. Immers, op voordracht al weer van zijn leermeester, werd hij door den Senaat der Utrechtsche hoogeschool honoris causa benoemd tot doctor in de letteren, en trad hij den 3en December in den echt met Maria Wibina, de 21-jarige dochter van den Groninger hoogleeraar Muurling.

Toen in den winter van 1874 op ’75, in een huishoudelijke vergadering van den Protestantenbond te ’s-Gravenhage een voordracht was gehouden, rees de hooge gestalte op van den 70-jarigen Muurling. Naar aanleiding van het gesprokene teekende hij in een improvisatie, die een uur duurde, het ideaal van het huiselijk leven, Hoe van den maaltijd, van het vermaak in den huiselijken kring, van het gesprek, hoe van het leven in onze woning een kunstwerk te maken is; hoe alles wat zinnelijk is, hooge beteekenis erlangt, zoodra het maar gedragen wordt door iets geestelijks.
Welnu, Muurling’s dochter heeft de schets van een geadeld huwelijksleven, door haar vader dien avond in Diligentia voorgedragen, van haren huwelijksdag af, gemaakt tot werkelijkheid.

Toen in 1890 Opzoomer aftrad, lag het voor de hand wie zijn plaats zou innemen en sedert wordt te Utrecht de wijsbegeerte door Van der Wyck vertegenwoordigd.
Dan beschrijft dr. Ritter in twee hoofdstukken Van der Wyck’s filosofische en psychologische werken: de oorsprong en de grenzen der kennis; over het ontstaan en de beteekenis van wetenschap en wijsbeheerte; openbare brief aan dr. W. Scheffer; de wijsbegeerte der ervaring verdedigd; het raadsel der ervaring; nog eens: oorsprong en grenzen der kennis; Allard Pierson; de zielkunde, verdeeld in de hoofdstukken: methode, vier wetten van geestelijke ontwikkeling, verband tusschen ziel en lichaam, de mensch als zinnelijk wezen.
Dr. Ritter zegt van het eerste tijdperk van Van der Wyck’s wijsgierig denken:

In ronde cijfers genomen, is de wijsbegeerte der ervaring van 1850 tot 1875, gedurende het derde kwartaal der 19de eeuw dus, in ons vaderland bij monde van Opzoomer en Van der Wyck aan het woord geweest. En dit ten zegen van de Nederlandsche beschaving en wetenschap. Negatief heeft zij een einde gemaakt aan een tijdperk van ijdele bespiegeling, een tijdperk waarin men met een ernstig gelaat durfde leeraren, dat eb en vloed op deze wijze te begrijpen zijn, dat de maan een droog en dorstig kristal is, hetwelk gaarne de zee zou willen opslorpen. De arbeid van Opzoomer en Van der Wyck is een reinigend vuur geweest, dat dit stroo en deze stoppelen verteerde. En positief heeft zij een reeks van jonge mannen, de jongelingschap van vier à vijf lustra bezield met frissche kracht en vurigen moed. Men knoopte zich den boezem los en liet den frisschen wind uit zee zich spelen langs de slapen.

Dr. Ritter schetst dan Van der Wyck’s kentering in het wijsgeerig denken, hoe hij aan Kant recht laat wedervaren in „het raadsel der ervaring”, maar in de richting van het criticisme voortarbeidende, de ervaringsleer toch nooit geheel heeft losgelaten.
Het vierde en vijfde hoofdstuk van het levensbericht heeft dr. Ritter gewijd aan de secundaire psychologie, d.w.z. aan v. d. Wyck’s meeningen op het gebied van godsdienst, moraal, recht en paedagogiek en aan zijn openbaar optreden, om tenslotte zijn doorwrochte studie te besluiten met een 50-tal aforismen uit v. d. Wyck’s werken.



KUNST.



Bij Preyer.

In het Haagsche kunst-paleisje dezer firma is een bijzonder mooie, leerzame keurcollectie te zien van schilderijen door Jongkind, naar men weet een der groote Nederlandsche meesters, die in het buitenland het eerst en nog het meest worden gewaardeerd. De voorlooper en misschien wel eenigszins wegwijzer van Jacob Maris heeft eerst omstreeks 1890 te Parijs eenige waardeering gevonden in den kleinen kring van kunstkenners, waartoe o. a. de Burty en Edmond de Goncourt behoorden. Laatstgenoemde heeft meermalen in zijn beroemd dagboek over Jongkind gesproken en immer met die geestdriftige bewondering, die hij zeker wel nooit aan onwaardigen heeft verspild. Hoe het recht begrip van Jongkind’s beteekenis te Parijs meer en meer algemeen werd, is gebleken bij de veiling zijner aquarellen (17 December 1902). In den geïllustreerden catalogus daarvoor schreef De Fourcaud een goede, kenschetsende inleiding, waarin een overzicht van Jongkinds evolutie en een grondige omschrijving van zijn werkmanier werd gegeven.
Bij Preyer zijn een 14-tal schilderijen, dateerend uit de jaren 1854—1885, dus uit een tijdsverloop van dertig jaren. Leerzaam is het na te gaan, hoe snel Jongkind een anderen weg opgaat na b.v. 1854, toen hij die prachtige spoorwegbrug maakte, om te komen tot dat volkomen zelfbewustzijn, waarvan het riviergezicht uit 1869 reeds getuigt en het heerlijke vaartje met torentje in ’t verschiet van 1873, (op den ezel bij het raam) met nog zooveel meer uit die latere jaren.
Wij moeten ons van een detailbeschrijving onthouden. Trouwens, te veronderstellen valt dat zeer velen onzer belangstellende lezers reeds dezer dagen van de gelegenheid zullen gebruik maken om een klein aantal hoogst belangrijke Jongkinds bijeen te zien.
Zij zullen dan tevens nog andere zeer bijzondere werken mogen bewonderen o. a. een fleurig, mooi interieur van Neuhuys, een prachtige aquarel van Mauve (schapenstal), een De Bock (gezicht op onstuimig water), een aquarel van Jacob Maris etc. etc.



In den foyer van het Gebouw zal den 11en April een concert plaats hebben van Samethini, Louis Schnitzler en Lotte Roosing (zang). Schnitzler zal een Broadwood bespelen. Het is de Haagsche avond van een tournee van den vioolvirtuoos door Nederland, die hij op zich genomen heeft vóór 15 Mei naar Londen over te steken.



Bij de uitvoeringen der Amsterdamsche Oratorium-Vereeniging op 10 en 12 April werken als solisten mede: mej. Anna Kappel (sopraan), mevr. D. Zweers—De Louw (sopraan), mej. Cato Loman (alt), de heeren J. Rogmans (tenor) en G. Zalsman (bas).
Behalve de genoemde dames werken in de Rey van Klarisse, van Bernard Zweers mede de dames: Betsy Vos, J. C. Cambier van Nooten (sopranen), Anke Schierbeek, M. Scholten en Ada Hugenholtz (alten), allen leerlingen van mevr. Noordewier—Reddingius.



Maandagavond wordt in den Dierentuin door het Haarlemsch Tooneel opgevoerd Voerman Henschel. De hoofdrol wordt door Louis Bouwmeester vertolkt.
Dien middag treedt hetzelfde gezelschap in het Gebouw op met Taptoe, waarin Bouwmeester, zooals men weet, ook een van de hoofdrollen vervult.



In den Haagschen Schouwburg Maandag laatste middagvoorstelling door Henri de Vries: laatste opvoering van Brand in de Jonge Jan, voorafgegaan door Nieuwe Schetsen, van Justus van Maurik.
Henri de Vries zal te beginnen met 21 April a.s. voorstellingen geven van Brand in de Jonge Jan, te Brussel en te Antwerpen.



In De Familie Robinson Crusoë, (The Admirable Chrichton), blijspel in 4 bedrijven van J. M. Barrie, waarvan vanavond in Amsterdam de première wordt gegeven door de Nederlandsche Tooneelvereeniging, zullen de volgende dames en heeren optreden: mevr. Van der Horst—Van der Lugt Melsert, mevr. Marie Post, mevr. De Heer, mevr. Ternooy Apèl—Haspels, mevr. Kiehl, mevr. Kwast, mej. S. de Boer en jongej. Braakensiek, en de heeren: Holkers, Alex. Post (Faassen), Van der Does, Van der Lugt Melsert, Brouwer, Koster, Hissink, Arnoldi en Hermans.



De eerste voorstelling van het blijspel De Marmot heeft hedenavond in den schouwburg Frascati te Amsterdam plaats.
De 4e voorstelling (op Dinsdag 5 April a.s.) is ten voordeele van mevr. H. de la Mar—Kleij, die een der dameshoofdrollen vervult.



De afdeeling Middelburg van het Nederlandsch Tooneelverbond heeft ook een blijk gegeven van deelneming in het treurig lot, dat den tooneelspeler Louis van Westerhoven heeft getroffen.
Haar bestuur zond aan den heer Willem van Korlaar, directeur-gérant van de Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel, een bijdrage, met verzoek het bedrag daarvan te voegen bij de bate, die de op 14 April, ten behoeve van genoemden acteur, door de vereeniging te geven voorstelling zal opleveren.
Zou dit voorbeeld ook navolging kunnen vinden bij andere afdeelingen of personen buiten Amsterdam, die, evenals velen in Middelburg, Louis van Westerhoven zich herinneren uit zijn verdienstelijk optreden in menig tooneelspel (Midd. Crt.)



Om te voldoen aan de vele aanvragen van hen, die Woensdagavond zijn teleurgesteld, heeft de directie van het gezelschap-Van Eysden, besloten morgen in Amsterdam nog een tweede opvoering te geven van Maria Thérésia, in de schouwburgzaal van het Paleis voor Volksvlijt.



Men meldt ons uit Zutphen:
Ook hier werd mevrouw Van Eysden—Vink gehuldigd, en wel bij gelegenheid van de voorstelling Donderdagavond van Madame Sans-Gêne door het Rotterdamsch Tooneelgezelschap. Door eenige ingezetenen werd haar een schilderij van H. van der Worp alhier vereerd, voorstellende een boschgezicht bij Beekhuizen, welk stuk de kunstenares met een korte toespraak werd aangeboden door den heer Luppes, vice-voorzitter van de vereeniging Zutphen Vooruit, van welke vereeniging mevr. Van Eysden nog een keurige bloemenmand ontving.



Vanavond weer Pelléas und Mélisande in het Neues Theater te Berlijn.



Volgens ontvangen telegram van Willy Martens aan Mesdag, onzen regeeringscommissaris voor St.-Louis, is de Potsdam den 30en Maart te New-York aangekomen. (Vad.)



Naar wij vernemen is de schilder Theophile de Bock voor herstel van gezondheid naar de Riviera vertrokken.



Bij C. M. van Gogh te Amsterdam is gedurende de maand April een tentoonstelling van etsen en lithografieën door jhr. mr. C. N. Storm van ’s Gravesande. Zij omvat 54 nummers. In den loop dezer maand zal tevens een aantal schilderijen en teekeningen van denzelfden artist in een der bovenzalen worden tentoongesteld.



Men meldt ons:
De vierde tentoonstelling van het comité van St.-Lucas te Delft is geopend met 71 nummers.
Schilderijen zijn er van G. van Beest, B. A. Bongers, A. le Comte, J. van Lijnschooten, G. B. M. Sühl en Jan Sühl.
Van den heer Le Comte zijn o. a. tentoongesteld zijn portret van wijlen prof. Oudemans, eigendom der Polytechnische School, Een stevige bries (eigendom van prof. J. Kraus) en een portret van mevrouw Le Comte—Carbentus.
De heer A. W. M. Odé exposeert een groot aantal beeldhouwwerken, waaronder zeer fraaie.



In de groote teekeningenzaal van Boijmans te Rotterdam zijn verscheiden bladen tentoongesteld, en zullen andere volgen, telkens voor veertien dagen, van de uitgaaf in folio-heliogravure van het beroemde Breviarium Grimani uit de bibliotheek van San Marco te Venetië.



NIJVERHEID.


Naar aanleiding van ons bericht, dat er een eigenaardige tegenstelling viel op te merken in de feiten dat de heer Richard E. Batten, vice-consul der Nederlanden te Guernsey, blijkbaar een Engelschman, zijn consulair verslag in ’t Nederlandsch schreef eh dat in ’t zelfde nummer van de Consulaire verslagen ook een verslag voorkwam van onzen consul te Portsmouth en Southampton, den heer A. L. van den Bergh, in het Engelsch — schrijft men ons, dat laatstgenoemde consul, ondanks zijn Hollandschen naam, volbloed Engelsch is.
Moge hij voortaan het loffelijke voorbeeld van zijn landgenoot te Guernsey volgen!



Nieuwe uitgaven en tijdschriften


In Scheltema & Holkema’s boekhandel is verschenen de eerste aflevering van een Nederlandsche bewerking van de Geneeskundige Encyclopaedie voor het huisgezin, samengesteld door dr. Reissig.
De bewerking is geschied door dr. H. Pinkhof en onder toezicht van eenige Nederlandsche professoren en artsen.
Het is ongetwijfeld een te moeilijke taak over een werk te oordeelen, waarvan nog slechts een gedeelte van een inleiding in ons bezit is; immers van de eigenlijke Encyclopaedie is nog niets in deze aflevering te bespeuren. Daarom zullen wij de bespreking over dit boek uitstellen, tot er gelegenheid bestaat kennis met het speciale gedeelte te maken.
Slechts willen wij er even op wijzen, dat het werk aanvangt met een hoofdstuk, getiteld „De verhouding tusschen dokter en patiënt”, hetwelk vele behartigenswaardige wenken bevat.



SPORT.



H. V. V.—Davencourt Alexandra F. C.

Met rust was hedenmiddag de stand 1—0 in H. V. V.’s voordeel. Kenners geven de kans eener overwinning aan de Haagsche vereeniging. Het verslag moet wegens plaatsgebrek bewaard blijven.



Velocitas—London C. C. A. A.

De cadetten wonnen met 6—2. Ook dit verslag moet blijven liggen.



Voetbal. — Te Arnhem matchte gisteren de L. C. C. A. A. tegen een Oostelijk elftal. Onze landgenooten speelden eerst met den wind in den rug en hadden spoedig de leiding. Na de pauze brachten ze den stand op 2—0, waarna de buitenlandsche bezoekers er in slaagden een tegenpunt te maken, tegen het eind van den wedstrijd door een tweede gevolgd, zoodat de ontmoeting met 2—2 in een gelijk spel eindigde.
— De stand van den Interacademialen voetbalbond is thans als volgt:

gesp. Gew. Gel. Verl. Punt. Voor Tegen
Delft 3 3 0 0 6 17 2
Leiden 4 2 0 2 4 12 11
Amsterdam 3 0 0 3 0 5 21


Hockey. — Te Enschedé won een gecombineerd eerste en tweede elftal van de Amst. H. en B. C. in een propagandawedstrijd van de Enschedésche H. C. met 4—3.



TELEGRAMMEN.



De Oorlog.



De overlevenden van het zeegevecht bij Tsjemoelpo.

ODESSA, 2 April (R. A.). Gistermiddag kwamen hier met het stoomschip Malaja de geredde zeelieden van den kruiser Warjag en de kanonneerboot Koriëts, die bij Tsjemoelpo door de Japanners in den grond werden geboord, aan. Als eerste kwam aan wal de onder-commandant Stepanof, die door de geestelijkheid werd gezegend en vervolgens door den commandant van het garnizoen van Odessa, generaal Kaulbars, werd begroet en omhelsd.
Stepanof en de overige aan boord van het stoomschip aanwezige zeelieden werden door de talrijke volksmenigte en door de matrozen van alle in de haven liggende schepen op hartelijke wijze verwelkomd. Toen Stepanof zijn troepen van het schip aan land bracht, werden zij met groote geestdrift begroet; na een toespraak van baron Kaulbers werd een tocht door de stad gemaakt, met de geestelijkheid — bij wie de geredde priester van de Warjag zich aansloot — voorop. Gedurende dien tocht door de stad, waarbij de officieren van de Warjag door de zeeofficieren werden geleid en de manschappen door de volksmenigte werden omringd, hadden roerende tooneelen plaats. De leerlingen der scholen stonden in twee gelederen langs den weg, dien de stoet zou afleggen. Op het plein voor het stadhuis werd een plechtige godsdienstoefening gehouden, waarbij een Te Deum werd gezongen. Aan de officieren werd in de militaire club een feestmaal aangeboden, de manschappen werden in de kazernes onthaald. De haven-commandant die de Malaja tegemoet gevaren was, had reeds in volle zee de verleende onderscheidingen uitgereikt.

Een nieuwe aanval op Port-Arthur.

LONDEN, 2 April (R. A.). De Morning Post verneemt d.d. 1 dezer, dat in den nacht van Woensdag op Donderdag een nieuwe aanval is gedaan op Port-Arthur. Het doel van dezen aanval was, zekerheid te erlangen over het resultaat der vorige poging om den haveningang te versperren. Het bleek, dat die poging vrij goed was geslaagd.

TOKIO, 2 April (R.A.). Aan het departement van Marine is geen bevestiging ontvangen van het bericht omtrent een aanval der Japansche vloot op Port-Arthur, die Woensdag zou hebben plaats gehad.



Troebelen te Bilbao.

BILBAO, 1 April (R. A.). Ter gelegenheid van een burgerlijke begrafenis had een botsing plaats tusschen den stoet, bestaande uit republikeinen en anarchisten, en de deelnemers aan een kerkelijke processie.
Heftige standjes hadden plaats, die de politie noopten tot verscheidene arrestaties; de manifestanten poogden toen de arrestanten te ontzetten, waarop de agenten, in het nauw gebracht, op de menigte schoten.
De manifestanten namen toen stelling in de naburige huizen en schoten vandaar uit en wierpen met steenen naar de politie.
De arbeiders van de electrische verlichting staakten het werk gedurende 3 uren en zetten de stad in het donker; de manifestanten poogden toen een kerk in brand te steken doch werden teruggedreven.
Zeven hunner werden gewond, waarvan twee ernstig.
De anarchisten vernielden tal van graven op het katholiek kerkhof. De gendarmen herstelden de orde.



LAATSTE BERICHTEN.



Eerste Kamer.

De Eerste Kamer der Staten-Generaal is tot hervatting der werkzaamheden bijeengeroepen op Dinsdag 19 April te halfnegen ’s avonds.



De tocht naar de Gajoe-landen.

De correspondent van de Tel. te Kota-Radja seint omtrent den tocht naar de Gajoe- en Alaslanden:
„De colonne-Van Daalen vond in Gajoe Loeas alle kampongs zwaar versterkt. In Reureubotoa, Pasir, Pepareggoip en Kota Lintang sneuvelden 541 vijanden. Wij hadden drie dooden en vijf-en-twintig gewonden. Licht gewond de luitenants Winter, Ebbink en Christoffel. Pendeag-colonne aangetroffen. De excursie wordt voortgezet.”



Uitbreidingsplan.

Het plan van uitbreiding der gemeente, dat thans aan de leden van den Raad is toegezonden, bepaalt zich tot de uitlegging van de stad aan die zijden, waar haar grondgebied in de laatste jaren door herziening van de grensregeling wijziging en uitbreiding heeft ondergaan. Wel schijnt aanvankelijk ook de verruiming van de binnenstad in het plan begrepen te zijn geweest, maar daarop is men teruggekomen; althans er komt op den nieuwen plattegrond niets voor, dat op verruiming van de binnenverkeerswegen wijst. Alleen zijn de kazernes en excercitieterreinen geprojecteerd aan gene zijde van het Ververschingskanaal, op een gedeelte van den Segbroekpolder, waar thans de weilanden van Hanenburg, Kranehurg en Houtvast zijn gelegen. Voorts is een plan van straten en boulevards geprojecteerd in de richting van Rijswijk aan gene zijde van de Laakhaven, en zijn ook uitleglijnen getrokken naar den kant van Loosduinen en op het voormalige gebied van Wassenaar, dat bij de jongste grensregeling aan Den Haag werd getrokken. Daarentegen kon aan de zijde van Voorburg het plan nog niet worden vastgesteld, zoolang men omtrent de grensregeling met die gemeente nog in het onzekere verkeert.



Installatie van mr. Hanlo.

In een plechtige openbare zitting van den Hoogen Raad, door eenige leden der balie met den deken, mr. Vlielander Hein, en enkele andere belangstellenden bijgewoond, werd hedenmiddag te 3 uur mr. A. M. B. Hanlo geïnstalleerd als raadsheer in den Hoogen Raad.
Nadat de procureur-generaal mr. Polis bij zijn requisitor tot installatie van mr. Hanlo ter vervulling van de vacature, ontstaan door de benoeming van mr. A. A. de Pinto, de nieuwbenoemde had gelukgewenscht met de hooge onderscheiding, hem te beurt gevallen, hield de voorzitter, mr. Coninck Liefsting, een rede, waarin hij allereerst wees op het feit, dat in een college als den Hoogen Raad meermalen de droeve plicht moet vervuld worden, het heengaan van ambtgenooten te herdenken.
Dit is echter een natuurlijk gevolg van de omstandigheid, dat in dit college over het algemeen mannen van rijperen en meer gevorderden leeftijd worden benoemd. Vaak treffen in dezen zin den Hoogen Raad dubbele slagen. Op den dag, dat de leden van den Raad den ontslapen vice-president mr. Kalff naar het graf geleidden ontviel den Hoogen Raad mr. Van Meerbeke. En toen mr. De Pinto als diens opvolgers werd geïnstalleerd verkeerden allen onder den pijnlijken indruk van ’t aftreden van jhr. mr. B. C. de Jonge als raadsheer in den Hoogen Raad. Een ziekelijke aandoening aan een zijner oogen, waaraan hij reeds lang lijdende was, was den laatsten tijd verergerd. Rust, voor het gezonde oog bijzonder aanbevolen, maakte zijn ontslagneming onvermijdelijk. De voorzitter bracht hulde aan de grooten ijver, waarmede den afgetredene zijn ambt had vervuld, zijn klaar oordeel, de groote consequentie, waarvan hij bij zijn beslissingen blijk gaf, en verzekerde, dat mr. De Jonge aller achting in de hoogste mate had gewonnen. Een uitvoerig overzicht gaf mr. Coninck Liefsting vervolgens van het in 1857 verschenen proefschrift van mr. De Jonge over de procesactie in het Oudhollandsche recht, tot welks bestudeering De Jonge een der eerste baanbrekers mocht genoemd worden. Daarbij gaf de voorzitter een uit zijn persoonlijke herinneringen geput aardig staaltje van de scherpzinnigheid van zijn collega, in een juridisch meeningsverschil met des voorzitters ouden vriend Goudsmit.
Behalve in zijn rechterlijke betrekkingen was mr. De Jonge ook in het lidmaatschap van den gemeenteraad en de Provinciale Staten onvermoeid in het nagaan van alle feiten en omstandigheden die tot recht verstand der behandelde zaken moesten leiden. In al zijn ambten betoonden hij denzelfden ijver.
Als president der rechtbank (waartoe hij in 1875 werd benoemd na in 1874 officier van justitie te zijn gewerden) trad hij op als bekwaam, strikt onpartijdig, maar tevens humaan rechter zoodat het geen wonder was dat bij zijn benoeming, op 29 Mei Mei 1883 tot raadsheer in den Hoogen Raad zijn vele vrienden zijn heengaan als president der rechtbank van harte betreurden. En omgekeerd zagen de leden van den Hoogen Raad hem met groote ingenomenheid in dat college verschijnen. Zijn medeleden hebben hun collega steeds de hoogste achting toegedragen wegens zijn groote gaven van hoofd en hart en nu zij hem ongaarne zien aftreden, moge mr. De Jonge ervan verzekerd zijn, dat de vriendschap en de belangstelling zijner mederaadsleden hem bij zijn leven uit het ambtelijk leven vergezellen. De voorzitter eindigde met het uitspreken van de hoop, dat hij nog menig levensjaar te midden van den kring zijner familieleden zal genieten van zijn otium cum dignitate.
Hierop richtte de voorzitter zich tot mr. Alphonsus Maria Bernardus Hanlo.
Herhaaldelijk had de Hooge Raad reeds zijn naam in herinnering gebracht en hem een plaats doen bekleeden onder de uitstekende juristen, die voor een vacature in dit college in aanmerking kwamen. De voorzitter wees in verband hiermede op het verdienstelijk proefschrift, waarop mr. Hanlo den 6en Februari 1867 promoveerde en dat de aandacht reeds op hem gevestigd had. Het behandelde den samenloop van misdrijven.
De voorzitter gaf een uitvoerige analyse van dit proefschrift, erop wijzende, dat na het Romeinsche recht de voeging van meerdere delietsatiën uitgesloten bleef tot het begin der 19e eeuw. Met afgrijzen moet men terugdenken aan die gruwelen in het oude strafrecht, toen naast de doodstraf allerlei folteringen op den misdadiger konden worden toegepast en waarbij het moeilijk valt te denken aan de heilige justitie, een afgrijzen, dat ons nog thans de haren te berge kan doen rijzen. Met dit oude stelsel is thans gelukkig voorgoed gebroken, in de meeste landen geldt nu het z.g. abscriptiestelsel, volgens hetwelk alleen de straf op het zwaarste misdrijf gesteld, wordt toegepast, en deze alle andere straffen absorbeert.
Door mr. Hanlo is in zijn proefschrift terecht erop gewezen, dat niet het minimum maar het maximum der straf toetssteen moet zijn voor de zwaarte der straf.
Na gememoreerd te hebben hoe mr. Hanlo 25 Augustus 1869 substituut-officier van justitie bij de rechtbank te Goes was geworden, en na in gelijke betrekking te zijn overgegaan bij die te Maastricht, aldaar den 17 Januari 1876 benoemd was tot officier van justitie, in welke betrekking hij zich zoozeer had onderscheiden, dat zijn benoeming was gevolgd tot Raadsheer in den Hoogen Raad, heette de voorzitter namens zijn en collega’s mr. Hanlo welkom en verklaarde hem, met den wensch dat zijn werkzaamheden aan de nauwgezette rechtsbedeeling in ons vaderland ten goede zullen komen, wettig geïnstalleerd als Raadsheer in den Hoogen Raad en der Nederlanden.
Hij verzocht hem den voor hem bestemden zetel in te nemen en deelde mede dat mr. Hanlo zitting zal nemen in de Kamer voor Strafzaken.
De zitting werd hierop gesloten.



Treffend was de belangstelling waarmede het stoffelijk overschot van den heer L. Plette, in leven hoof der school van het Ned. Hervormd weeshuis, hedenmorgen op de begraafplaats Eik-en-Duinen werd ter ruste gelegd.
Daar stonden tal van mannen van allerlei rang en stand, vrouwen en honderden kinderen, niet derwaarts gezonden, maar uit vrijen wil gekomen, om meester Plette een afscheidsgroet te brengen.
Aan de groeve voerde het eerst het woord ds, Karres, die namens regenten van de school het groote verlies schetste dat de school lijdt door het sterven van den algemeen beminden man.
De groote gaven van hoofd en hart, zijn liefde tot God en tot degenen die aan zijn zorg waren toevertrouwd, zijn hartelijke genegenheid voor de kinderen, zijn organiseerend talent, dat vooral bij kinderfeesten zoo sterk uitkwam, zijn groote wilskracht en meerdere goede eigenschappen, werden door spreker in het licht gesteld.
De heer Eerdbeek herdacht in den ontslapene zijn collega en ouden vriend.
De heer Verkerk, eerste onderwijzer aan de weeshuisschool, vertolkte de liefde en waardeering van het personeel en kinderen.
De heer Pelser, vertegenwoordiger van den Bond van Chr. Zangvereen., herinnerde aan hetgeen meester Plette daarvoor is geweest. Het Bondslied o.a. is door hem gemaakt; het Bondslied dat thans van Noord tot Zuid gezongen wordt.
De heer Snoeck Henkemans erkende dankbaar het vele dat de ontslapene gedaan heeft voor de Haagsche zangvereeniging Excelsior.
Daar de gelegenheid had ontbroken — door het invallen der Paaschvacantie — om- alle kinderen der school hier bijeen te brengen om bij de groeve van den beminden meester een afscheidslied te zingen, werd door de aanwezigen de plechtigheid besloten met het zingen van Gezang 180 vers 1 en 7.
De oudste zoon dankte voor de betoonde belangstelling.



Het Haagsche Comité voor volksfeesten deelt mede, dat het van de zijde der vereenigingen op muzikaal gebied en wat sport betreft vele blijken van instemming ondervindt, zoodat bij loting is uitgemaakt, welke vereenigingen haar welwillende medewerking op den verjaardag van Z. K. H. den Prins der Nederlanden zullen verleenen in de verschillende gebouwer over welke het Comité op den 19den April de beschikking heeft.



Nutsspaarbank.

Blijkens het heden verschenen verslag over 1903 van de Spaarbank, gesticht door het dep. ’s-Gravenhage der Mij. tot Nut van ’t Algemeen, heeft de exploitatie in dat jaar de volgende uitkomsten gegeven:
Totaal werd ingelegd op 20,726 posten een bedrag van f 1,627,399.78; terugbetaald op 16,693 posten een bedrag van f 2,031,261.14, een omzet alzoo van 37,419 posten tot een bedrag van f 3,658,660.92.
Het aantal inlegposten was in 1903 817 minder dan in 1902, het aantal terugbetalingsposten daarentegen 1168 meer. In 1903 werd f 98,729.05 minder ingelegd dan in 1902 en f 320,262.95 meer terugbetaald.
De oorzaak van deze hooge stijging der terugbetalingen is te zoeken in den zenuwachtigen toestand waarin het publiek alhier en in de naburige gemeenten in de maanden November en December op financieel gebied verkeerde.
Wij komen nader op dit verslag terug.



Per ss. Turnen Severin der Roemeensche stoomvaartlijn is gevankelijk uit Boekarest naar Hamburg overgebracht de aannemer J. C. de Br. uit Rotterdam, wiens aanhouding en uitlevering verzocht was door de Haagsche justitie op grond van verduistering van effecten.
Hij zal dezer dagen naar ’s-Gravenhage worden getransporteerd.



De tentoonstelling van werkstukken en teekeningen der leerlingen van de Ambachtsschool (met burgeravondschool en avondvakteekenschool voor volwassenen) in de lokalen der school (Z.-O. Binnensingel 32), is opengesteld voor het publiek op Paasch-Maandag a.s. van 1—5 uur en Dinsdag d.a.v. van 10—12 en 2—4.
De prijsuitdeeling aan leerlingen der Ambachtsschool heeft plaats eerstgenoemden dag te 10 uur; alleen ouders of verzorgers van leerlingen en genoodigden hebben hier toegang.



Een jonge dame, die gisteren met kennissen, een bezoek aan Scheveningen bracht, kwam, toen zij een kleine betaling wilde doen tot de ontdekking, dat zij haar beurs met 17 gulden in de duinen had verloren.



In het Westeinde ter hoogte van de Warmoezierstraat werd hedenmiddag een 60-jarig man door een wagen over den buik gereden. Door de politie werd hij naar ’t Ziekenhuis vervoerd.



De Nederlandsche Bond voor Ziekenverpleging, afd. ’s-Gravenhage, zal een vergadering houden op Dinsdag 5 April a.s., ’s avonds 8 uur, in Diligentia, in welke vergadering dr. Van der Goot een voordracht zal houden over radium.



Aan het departement van Justitie werd heden aanbesteed het stichten van een tuchtschool te Haren bij Groningen.
Minste inschrijvers: H. en A. Pot te Groningen voor ƒ 145,300.



Krachtens lastgeving der rechtbank te Rotterdam is overgebracht naar het huis van bewaring de boekhouder bij een Indische maatschappij, Van IJ., wegens het misdrijf strafbaar gesteld bij art. 245 W. van S.
Een ander persoon, de werkman De N., is wegens een dergelijk feit eveneens gevangengenomen. Door de Middernacht-zending waren de feiten aan het licht gekomen.



De heer J. F. L. Schneider, bibliothecaris der Polytechnische School te Delft heeft tegen 1 Mei a.s. eervol ontslag als zoodanig aangevraagd.



In den afgeloopen nacht is te Delft overleden de heer L. A. van Meerten, vroeger directeur der naaml. vennootschap Delftsche distilleerderij, Gist- en Spiritusfabriek.
De heer Van Meerten was bekend om zijn grooten kunstzin.



OFFICIEELE BERICHTEN.


Bij kon. besluit is aan H. M. W. van Meel, op zijn verzoek, met ingang van 1 Juli 1904, ontslag verleend uit zijn betrekking van districts-commandant, tevens inspecteur der rijksveldwacht;
is benoemd tot kantonrechter te Lemmer mr. F. Beudeker, thans griffier bij het kantongerecht te Helmond;
zijn benoemd:
met ingang van 1 April 1904, tot leeraar in de staatswetenschappen aan de Aoogere Krijgsschool G. C. R. Hoetink, thans burgerleeraar, niet behoorende tot het vaste persooneel bij die inrichting, en tot bibliothecaris bij de Hoogere Krijgsschool, de gepensioneerde sergeant-majoor H. J. V. A. Hilgers;
is aan Hr. Ms. ordonnans-officier, de 1e luit. jhr. H. A. van Reigersberg Versluys, van den generalen staf, de vergunning verleend tot het aannemen en dragen van de ordeteekenen van ridder 3e klasse der Kroonorde van Pruisen, hem door Z. M. den Duitschen keizer, koning van Pruisen geschonken.



De Bank voor Incourante Waarden.

Directie:

A. Oppenheim, mr. C. E. A. Baron van Till en jhr. mr. L. den Beer Poortugael.


Vragen en Aanbiedingen van

Provinciale, Gemeente- en Waterschaps-Obligatiën en Incourante Waarden.

No. Gevraagd: à
769 Aand. Madura Petroleum Expl. Mij. 20 pCt
769 5 Opr. bew. Westl. Hypotheekbank f 3000
773 2 aand. Gebouw voor Kunsten en Wetenschappen met vaste zitplaats 82
Aangeboden: pCt.
5026 f 25.000 4 pCt. Gem. Den Helder[1] (niet converteerbaar vóór 1915) 101
5028 f 9800 4 pCt. gem. Bergen op Zoom[1] 101¼
5039 f 9660 4 pCt. gem. Hilversum[1] 101
5032 f 1000 4 pCt. gem. Groningen[1] 102½
5034 f30.000 3½ pCt. gem. Groningen[1] 97⅝
5036 f 40.000 3½ pCt. Gemeente Utrecht[1] 97½
5038 f 1000 3 pCt. gem. Leiden[1] 86
5040 f 1000 3 pCt. gem. Schiedam[1] 85
5042 f 5000 4½ pCt. Laan van Meerdervoort 1900[1] 101¾
5044 f 1000 (2 à 500) Laan van Meerdervoort 1900[1] 101¾
5046 f 1000 aand. ’s Gravenh. Smyrna Tapijtiabriek bod.
5018 f 1000 5 pCt. 1ste Hyp. Visscherij Mij. „De Kotter” 98
5050 f 1600 (20 pCt. gestort) aand. Mij. Laan van Meerdervoort 225
5052 f 1000 aandeel Brood- en Meelfabriek te ’s Gravenhage bod.
5054 f 1000 4 pCt. Ambachtsschool te ’s-Gravenhage 95
5056 f 1500 3 a f 500 2½ pCt. Haagsche Kunstkring
5058 f 500 4 pCt. Vereeniging „Kunstmin” Dordrecht
5060 f 300 aand. Nederl. Spaar- & Incassobank bod.
5062 f 250 volgestort aandeel N. V. Het Familieblad bod.
5064 f 2000 5 pCt. Hollandsche Kaas-Export Mij. 93
5066 f 18000 (coupures à f 100) aand. Eerste Nederl. Mij. tot Verz. van Risico in Loterijen 40
5068 1 aandeel Dierentuin f 27
5070 2 aand. Utrechtsche Hypotheekbank Serie B 285
5072 f 1000 4½ pCt. Holland-Bank te Amsterdam 99
5074 f 10.000 (coupures à f 500) 3½ pCt. gem. Ede 95½
5076 f 500 3½ pCt. gem. Nieuwe Pekela 97
  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 Coupons betaalbaar te Amsterdam.

Alle Provinciale, Gemeente- en Waterschaps-Obligaties worden steeds tot de hoogste koersen gekocht. Vragen en Aanbiedingen worden kosteloos geplaatst. Bij uitvoering wordt ⅛ pCt. provisie in rekening gebracht. Alle opgaven te adresseeren aan de BANK VOOR INCOURANTE WAARDEN, Gebouw Mercurius Noordeinde 33. Telefoonnummer 3152.
Het kantoor is geopend elken werkdag van 9 tot 4 uur.
Bovenstaande fondsen kunnen ook worden geleverd of ontvangen bij de Heeren OPPENHEIM & VAN TILL, Keizersgracht 203 te Amsterdam.

Telegram-Adres: De bank—Haag.

Het kantoor is geopend elken beursdag van 9—4 uur.

BEURZEN EN MARKTEN.



Buitenlandsche Beursnoteeringen.


BEURS VAN NEW-YORK.
(Telegram van C. T. B.).

30 Mrt. 31 Mrt. 2 April.
Slotk. Slotk. Vroeg.
Atchiston Topeka. 72¼ 72⅛ 72⅜
Rock Island Gew. 22¾ 22½ 22¾
Erie Railr. Gew. 26¼ 26⅛ ——
Miss., Kansas & Texas. 17¾ 17½ ——
New-York Ontario 21⅝ 21½ ——
Norfolk & Western 58 58½ ——
Southern Pacific 49¾ 49⅝ 49½
„ Railway 22¼ 22¼ 22⅜
Union Pacific Gew. 85¾ 86⅛ 85⅞
United States Steel 11⅛ 11⅛ 11⅛
Kansas City South. gew. 18½ 19 ——
dito dito pret. 35½ 34½ ——

Stemming kalm

R.A. BEURS VAN LONDEN, 2 APRIL.

Heden gesloten.

Plaatsdisconto pCt.
Zilver 25716 p.

R.A. BEURS VAN PARIJS, 2 APRIL

1 April. 2 April. 2 April.
Slotk. Vrk. Slotk.
5 pCt. Fransche Rente 96.70 96.77 96.82
Fransch-Oost. Spoorw. 690.— —.— —.—
3 pCt.Italië 102.45 102.60 102.60
Banque Ottoman 572.— —.— 577—
Turken Unified 81.60 81.80 82.40
Turksche Loten 119.— —.— 122.—
4 pCt. Buitenland Spanje 83.60 83.80 83.90
3 „ Portugal 60.20 60.20 60.10
4 „ Servië (op lev.) 72.60 —.— 73.25
Aand. Suezkanaal 4145 —.— 4160
Rio-Tinto 1315 1318 1326
4 pCt. Egypte 1876 106.40 —.— 106.50
Beursstemming vast. vast. vast.
Op Londen (zicht) 25.14 —.— 25.12½
„ Amsterdam 2051316 —.— 2051316
„ Berlijn 121.65 —.— 121.56
Plaatsdisconto —.—

R.A. BEURS VAN WEENEN, 2 APRIL.

31 Mart. 2 April. 2 April.
Slotk. Vroegk. Slotk.
4 pCt. Kronenr. Mei/Nov. in Kr. 99.50 99.50 99.60
4 „ „ Jan./Juli „ 99.40 99.50 99.50
4 „ Goudrente „ 119.30 —.— 119.40
3.2 „ 1854er Loten 190.50 —.— 190.50
„ 1858er „ per st. Kr. 463.— —.— 463.—
„ 1860er „ (in Kronen) 151.70 152.— 151.90
„ 1864er „ 258.— 259.— 258.—
5 „ Aand. Cred.-Anst.p.st Kr 646.— 649.— 651.—
4 „ Hong. Goudrente in Kr. 118.10 118.— 118.10
4 „ „ Papierr noten „ 97.90 —.— 97.90
4½ „ „ Zilverr. Sp.-leen „ —.— —.— —.—
5 „ Bankactiën per stuk Kr. 1605 1610 1608
Hong. Loten (In Kronen) 209.— —.— 209.—
5 pCt. Staatsspoor Aand. p.st.Kr. 639.— —.— 644.—
4 „ Boden Cred. Loten —.— 294.— —.—
Loten Stad Weenen p.st.Kr. 503.— —.— 503.—
4 pCt. Theiss Loten —.— —.— 165.—
Aand. Lombarden 80.50 —.— 80.20
Turksche Loten 125.— 125.50 126.50
Beursstemming kalm. vast. vast.
Wissel Londen Chèque en Z. Z. 239.90 239.80 239.90
„ Duitsche Bankpl. id. id. 117.30 —.— 117.30
„ Parijs en Fr. Bankpl. 95.50 95.40 95.40
Fransche 20 francstukken 19.08 19.08 19.08
Zilveragio 100.— 100.— 100.—
Wissel Amsterdam Ch. & K. Z. 198.50 198.60 198.60
Plaatsdisconto 2⅞

(R.A.) BEURS VAN BRLIJN, 2 APRIL.

30 Mrt. 31 Mrt. 2 April
Slk. Slk. Slk.
3 pCt. Duitsche Rijksleen 90.20 90.40 90.50
3 „ Pruisische Consols 90.20 90.60 90.70
4 „ Kronenrente Mei/Nov. —.— —.— —.—
4 „ „ Jan./Juli 100.20 —.— 100.40
4 „ Russ. Binn. L. 1894 —.— —.— —.—
3½ „ „ „ „ „ —.— —.— —.—
4 „ Russen 1889 gee.Sp.obl.1s —.— —.— —.—
4 „ „ 1880 —.— —.— —.—
Russische Banknoten à 100 R. —.— —.— —.—
Duitsche Rijksbank 152.— 153.— 153.—
Aand. Disconto-Maatschappij 183.10 183.— 181.10
5 pCt. Italië 102.70 —.— 102.30
Turkije Unified 79.70 80.10 80.70
Warschau-Weenen —.— —.— —.—
4 pCt. Servië 72.10 72.10 72.20
5 „ Mexico 1899 —.— 101.— 101.—
Wissel Londen 8 d. dato 20.43 20.43½ 20.44
„ „ 3/m. 20.28½ 20.29 20.30
Parijs kort 81.30 81.35 81.40
Amsterdam 2/m. 168.25 168.30 —.—
„ kort 169.05 169.20 169.20
Weenen 2/m. 84.60 —.— —.—
St. Petersburg 3/m. 213.— 213.— —.—
Plaatsel. disconto 3
  • R.A.[)] BEURS VAN FRANKFORT, 2 APRIL.
Slotkoersen. 30 Mrt. 31 Mrt 2 April.
4 pCt. Kronenrente Feb./Aug. 100.60 100.50 100.60
4 „ „ Jan./Juli. 100.60 —.— 100.59
Oost. Bank Act. 115.20 115.30 115.30
„ Credit „ 204.— 203.80 204.50
Fr. Oost. Spoorweg 137.— 137.— 137.40
Turksche Loten 125.80 125.40 127.—
4 pCt. Hong. Goudrente 99.50 99.80 100.20
4 „ Spanje 83.60 83.50 83.50
4 „ Russen 1880 93.50 93.50 94.30
4 „ Binnenl. Leening —.— —.— —.—
Wissel Parijs k. z. 81.32 81.32 81.37
„ Londen k. z. 20.44 20.44 20.45
„ Weenen k. z. 85.13 85.15 85 18
„ Amsterdam k. z. 168.12 168.12 168.22
Plaatsdisconto 3⅜ 3516 3316

(R.A.) BEURS VAN HAMBURG. 2 APRIL.

31 Maart. 2 April.
Slotk. Slotk.
Oostenrijk Pap. R. p. Mei 100.30 100.40
„ Zilv. R. p. Jan. 100.30 100.40
Rusland-Hamburg C. 5 pCt. 124.— 125.—
Spanje Buitenl. 4 pCt. 83.20 83.20
Wissel 3/m. Londen 20.28½ 20.30
3/m. Amsterdam 167.75 167.85
Parijs zicht —.— —.—
„ 3/m. 80.70 80.72
Disconto 3⅛

(R.A.) BEURS VAN MADRID, 1 APRIL.

Heden gesloten.




Buitenlandsche Marktberichten.


(R.A) LONDEN, 2 April.

Talk. De voorraad bedroeg op heden 7172 tons.

R.A. BERLIJN, 2 APRIL.

Granen. Ofificieele noteeringen.

vorige
slotkoers.
openings-
koers
slotkoers.
Rogge per Mei 137.— 137.— 137 25
„ „ Juli 141.— 141.— 141.25
„ „ Sept. 141.75 142.— 142.25
Raapolie per Mei 44.50 44.50 44.50
„ „ Oct. 45.50 45.50 45.50
Tarwe per Mei 178.75 179.25 173.—
„ „ Juli. 178.50 179.— 179.—
Spiritus in loco —.— —.— —.—

BREMEN. 2 APRIL.

{sp|Petroleum}} ——. Reuzel stemming vast. Wilcox en Armour loco 36, zeilende ——, Cudahy Choice Grocery en White label loco 36¾, zeilende — Spek kalm. Koffie stemming kalm.

(R.A.) HAMBURG, 2 APRIL.

Koffie. Santos good average prijshoudend. Gistere[n] op termijn verkocht 7.000 bn. Men noteert op levering p. ℔.

31 Maart. 2 April.
Mei 34 Heden
gesloten.
September 35
Maart ——

Raapolie in loco per 100 ℔ Rm. 47. Petroleum in loco 7.20 brief. Reuzel Steam 35½. Spiritus prijsh. per April Mk. 25, per Mei/Juni 25 (zonder fust).

(R.A.) BUDAPEST, 2 April.

De stemming der tarwemarkt was heden loom.

(R.A.) KEULEN, 2 April.

Raapolie loco p. 100 kilo: dadelijk 50.50 per Mei 49.—.
Rijnhoogte ’s vm. 11 ure 351 centim.
Weersgesteldheid Betrokken.

(R.A.) SHANGHAI, 31 Maart.

Manchester waren kalm, 8¼ lbs. Dewhurst Shirtings tls. 317½ lbs. Mexican T. Cloths tls. 2.17½. Zijde —— do. Gold Kiling tls. ———, do. onverkochte voorraad —— bn. Wisselkoers met Londen per 6 mnd. 2/51316.

(RA.) HONGKONG, 31 Maart.

Manchester waren lusteloos, 8¼ lbs. Shirtings ℔ 4.20, 22/24 Water Twist ℔ 160 Wissel op Londen 4 m. z. Bank Bills 1/9⅜. Totale uitvoer van thee op heden 20.000.00 lbs.




Binnenlandsche Marktberichten.


AMSTERDAM, 2 April. Aardappelen. De prijzen der aardappelen waren heden onveranderd.
Aanvoer 6 ladingen.

ROTTERDAM, 2 April.

Tabak. Aangevoerd per ss. Madura 421 pn. Java Pelok/V N en per ss. Ambon 844 pn. Java, t. w : 227 pn. H B/E, 119 pn. V A/N N, 59 pn. O V S, 57 pn. S H/N S G, 260 pn. S K/N S M, 122 pn. S K/N S T.

Veilingen der „Vereeniging Westland”, 1 April.

Spinaze f 0.25 a f 0.37½, dunsel f 0.26 a f 0.— per ¼, zuring 21 ct. per ¼, radijs f 0.02 a f 0.03, kroten f 0.70 a f 0.— per zak, rabarber 17 a 19 ct. per bos.

SCHIEDAM 2 April.

Noteering van de Makelaars.

Moutwijn per Ned. vaten zonder fust f 9.—
Jenever 13.—
Beurscommissie 8.25

(zonder de belasting.)

Noteering van de Beurscommissie.

Moutwijn f 0.— a f —.— HL. zonder fust en zonder belasting.
Stemming: flauw.

Ruwe Spiritus f 7.50.
S[poel]ing-comm (1 en 2 April) 2.—.