TAURICA CHERSONESUS
Ofte
PRECOPENSER TARTARIE.
DE naem van Taurica Chersonesus, welck een landtschap der Scythen is, komt van de Taurus, volckeren van Scythia Europæa. Ptolemæus noemt het Taurica, en Strabo Scythica. Plinius in sijn tweede Boeck, cap.96, Taurorum Peninsula; Appianus in Mithridaticis, Chersonesus Pontica; Paulus Diaconus Chersena; hedensdaeghs wordt het Precopska en Gesara by Antonium Pinetum, en van andere Praecop, en kleyn Tartarien geheeten. Het is een groot en ruym halfeylandt, tusschen den Pontum Euxinum, en Maeotidem Paludem, tot aen den Bosphorum Cimmerium (welcke Europam van Asien separeert) naer 't oosten gelegen, lang 24 mylen, en 15 breedt.
De Peninsula, welcke van 't oosten en zuyden de middelste van Pericopia is, heeft een sachten winter en getemperde gesonde lucht; want in 't eynde van December begint daer de winter, in 't midden van Februarius is hy op het heftighste, mede brengende veel sneeus, doch duurt gemeenlijck maer drie dagen, en eyndight in 't begin van Martio.
Dit gantsche landt is korenrijck, en bequaem om vee te wyden; en alhoewel de aerdbodem vruchtbaer is, wort doch weynigh bebouwt en gesaeyt. Paerden, kameelen, ossen, koeyen, schapen, en andere beesten, zijn hier in overvloedt, waer van de inwoonders sich geneeren: daer is oock een groote menighte van delicate vogelen, welcke de Christenen ofte Turcken somtijdts, maer de Polen weynigh plachten te vangen. De jaghten van herten, wilde geyten, swijnen, en halen zijn gemeyn in Tartarie naer de Turcksche zee toe. Desen Chersonesum deelen die seer schrickelijcke rouwe bergen midden van malkanderen in het noorden enzuyden, gelijck den Apenninus Italien.
't Zuyder deel, waer van Capha de hooftstadt is, heeft Mahomet in 't jaer 1475 ingenomen; maer in 't noordelijckste deel, hebben de Crim Tartars voor 400 jaren in de stadt Crim haren Koninglijcken stoel geplant, waer van sy den naem van Crimeische Tarters hebben, gelegen op de wijde en ruyme velden tusschen den Borysthenes en Tanais, daer sy somtijdts, derweyden halven, van plaetse tot plaetse haer wooninge veranderen. Dese hebben daer naeden Isthmum van Taurica doorgegraven, en gelijck een eylant gemaeckt, by die graft een Stadt gesondeert , die sy Praecop noemden, en aldaer den Koninglijcken stoel gestelt, daerse Precopenser Tartaren van heeten. Deser Tartaren Koning, staende in 't verbont met de Turcken, als hy lijn eygen broeders, daer hy tegen oorloghde, door ophitsen der Turcken, omgebracht hadde, en Capham belegerde, is hy van sijn eygen Raetsheeren (die met groote schenckagien daer toe gekost waren) met sijne twee soontjens, in stucken gehouwen; en heeft alsoo gestreckt tot een ongeluckigh exempel der Ottomannischer vriendtschap. Want nae sijn doot zijn de Tartars, (die tot noch toe vry waren) van bontgenoten en broeders, tot slaven der Turcken gemaeckt.
Behalven dese Precopensers, en Cazan, en Astrachan , Koningrijcken der Tartaren, welcker inwoonderen hare landen bouwen, en in huysen woonen, en nu onder 't gebiedt des Molcoviters staen, zijnder noch andere Tartaren, die met hoopen in de velden swermen, geen vaste wooninge hebbende, en zijn in horden, als in provincien verdeelt, waer van sy den naem hebben. In dat deel van kleyn Tartarien, 't welck in 't zuyden leght, is Capha de hooftstadt, eertijdts Theodosia geheeten, een treffelijcke koopstadt, en oude colonie ofte voortplantinge der Genuesen, gelegen aen de zee, en heeft tot noch toe een bequame haven gehadt. Sy is rijck en bevolckt geweest, toen de Genuesen daer over 't gebiedt hadden; doch na dat de Turcken, voor 100 jaren, die ingenomen hebben, zijn de Italiaensche Christenen daer soo gemindert, datter weynigh meer te vinden zijn, soo dat dese stadt hare oude heerlijckheyt en cieraet meestendeels verlooren heeft want de kercken der Roomsche Christenen liggen vervallen, de huysen, muuren en torens, in welcke men noch veele wapenen en Latijnsche opschriften siet, verdestrueert. Sy wordt hedensdaegs van Turcken, Armeniers, Ioden, Italianen en Griecksche Christenen bewoont, doch heeft weynigh inwoonders; is anders van wegen de koophandel, en treffelijcke haven, beroemt. Wijn wast daer in overvloet; boomgaerden en schoone tuynen sijnder ontallijck. Daer sijn noch andere steden, als Perocopia, by den ouden Griecken Eupatoria genaemt, Pompejopolis, Sacer Lucus, Dromon of Cursus Achillis, oft Græcida Heracleum ofte Heraclea, en Coslovia een vermaerde koopstadt. Ingermenum heeft een kasteel van steen gebouwt, en een kercke tegen over 't selve: onder 't kasteel sijn holen konstelijck in de steenen uytgehouwen; in vorigen tijden was 't een heerlijcke en rijcke stadt. Chersonesus ofte Corsunum is de oudste stadt van Taurica, dese hebben de Turcken Sacri Germenum genaemt, 't welck soo veel te seggen is als een geel slot, om dat het aerdrijck, ontrent
