reyn, oock om een Trophé oft Piramide op te fetten, ende meer ander faken, om den felven opganck beter te verftaen, is alhier vertoont de helft van de Ignographie, welc- ke Geometrifche grondt, alhier is gemaeckt in Scenographic, nae de gewenfte oftc begeerde hooghte, en de diftantie, gelijck hier vooren in verfcheyden Figuren wort geleert: den eerften trap ofte optreed' gemaeckt zijnde, foo als men die begeert,alhier geteeckent a. b. ende men begeert de volgende trappen te hebben alle van de felve hooghte nae Perfpective, foo treckt men een linie van de bafe tot den Orifon, alhier i.k. ende de liniel.b. verlenght tot de voornoemde linie alhier m. laet dan van het punt m.uyt het hooge-punt een linie trecken tegen de bafe,alhier n.ende van n.tot het punt k. een linie, ende getrocken perpendiclen uyt de punten op.q. uyt den gront, gelijck de Scenographie aen wijft,ende van het punt b.tot het punt van diftantie cen linie ge- trocken, komt de overfnijdinge van de perpendicle op 't punt c. welckers linie c. t. verlengt tegen de linie n.k. alhier s. ende van s. uyt het ooge-punt getrocken tegen de linie i.k. alhier v. ende uyt het punt v. een paralel met c.s. alhier d.dat is den tweeden trap, ende uyt het punt d. op 't punt van diftantie r.vindy de tweede Bardis, ende fo voorts op de felve maniere met de andere maeckt men de trappen e.f.g.b. ende voorts uyt de punten a.b. getrocken op 't ooge-punt, ende uyt het punt A.tot het punt van diftantiez. de overfnijdinge y.opgetrocken tot x. fiet men de doorfchijnende hoogh- te des traps achter, ende dit is een vafte werckinge uyt den gront, ende feer dienftelick tot meer faken. De voorder linien wijft de Figure klaerlick aen. Eer dat ick kome tot de befchrijvinge van de fes-en-twintichfte Figure, foo moct men verffaen,alfoo der veel fchoone obfervatien zijn in de Perfpective Konfte, dat fo als het glas wort geconfidereert, daer men de Perfpective punten op af fiet, dat in't felve de Figuren haer alfoo vertonen, dat is, indien het glas perpendiculair ftaet, met het gene dat men fiet, alle linien perpendiculair wefende, blijven perpendiculair tor het ooge-punt toe: Maer indien het glas Paralel is met den Orifon,als waterpas met den platten gront, in fulcken gevalle loopen de perpendiculen een punt naer het geficht der ooge; ende wat op den gront ront ofte vierkant is, vermindert hem alfoo in kleynte naer het ooge-punt; maer'tgeneront is, blijft ront,ende'tgène vierkant is, blijft vierkant; maer oft men nu wilde fien tegelijcke door het glas, den gront ver- kortende,ende het werck verfchietende oft verminderende,gelijck men dat wel ftel- len kan,fo mofte in fulcken gevalle de Sectie, tafel oft glas fcheuns oft nuis ftaen, door welkers fcheunsheyt het beyde tegelijck kan worden gefien: defe inventie is fomtijts by eenige foo gedreven geweeft, datfe't felve achten de grondigfte inventie te we- fen,overmits het by eenige voor een groot fecreet wort gehouden, ende verachten an- dere fraye Geeften, die haer met de eenvoudigheyt der Konfte hebben gequeten, we- tende't felve met veel bondige redenen te bekleden; andere verachten defe inventie, als oftfe de Konft niet en verftonden,die fulcx fuftineren. Wat my belangt,ick houde voor aengenamer,dat men de Sectie, tafel oft glas ftelle perpendiculair, gelijck ick in mijn geheel werck hier tegenwoordig hebbe gedaen: 'tis het gebruykelickfte ende het aengenaemfte,dan volgens de leeringe van 't geftelde glas nuys oft fcheuns, hebbe ick alhier gemaeckt eenen wendeltrap,alfo by veel fraye Meefters de wendeltrappen ge- maeckt zijn recht opgaende; maer geene die ick gefien hebbe op defe maniere: ende defen welverftaende, en falder genen wendeltrap gevonden worden, die de Verftan- dige niet en foude konnen maecken; en op dat ick niet en fchijne hier wat vreemts te toonen, fiet in het Boeck der Perfpective van Vignola, een expert Meefter defer Kon- fte,defelve heeft op't fol. 88. een gebouw gemaekt, verkleynende daer de hoogte bo- ven, op de feve werckinge van mijn voorgenomen Figure des wendeltraps, ende hy heeft 'tfelve met goede redenen bewefen: daerom, die het niet begrijpen en konnen, moeten 't felve niet verachten, oock niet kleyn achten; maer laten't in fijn waerde.
Befchrijvinge van de fes-en-twintichfte Figure.
IN de welcke wort vertoont de Ignographie van een wendeltrap, hebbende de plat- ten gront of circonferentie in 16 delen,de dikte vande fpil in't midden,en alles tegé de bafe
