Naar inhoud springen

Pagina:Hamel, Verhaal van het vergaan van het jacht de Sperwer (Hoetink, 1920).pdf/124

Uit Wikisource
Deze pagina is proefgelezen

bij haer inde caert geleijt als een caerte bladt[1], heeft veel uijt stekende hoecken. Is verdeelt in 8 provintie[2] ende 360 steden, behalve de schansen op 't geberghte ende vastigheden aanden zee cant; Is seer periculeus voor de onbekende, om aan te doen, door de meenighte van clippen ende droogten. Is mede seer volckrijck ende can bij goede jaren sijn selffs van alles versien, door de menighte van rijs, granen ende kattoen, datter om de Zuijt wast, daermede sij haer connen behelpen. Heeft aande Z. O. zijde Japan; opt nauwste wijt, — dat is van de stadt Pousaen tot Osacca[3] — ontrent 25 a 26 mijl; tussenbeijde leijt 't eijland 't Suissima of bij haer Tymatte[4] genaemt; dit heeft nae haer seggen die van Coree eerst toebehoort, is inden oorlogh bij accoort aande Japanders gecomen, daer voor die van Coree t Quelpaerts Eijland weder hebben gecregen. Aande West zijde streckt de cust van China ofte bocht van Nanckin; comt aan 't noort eijnde met een grooten hoogen bergh[5] aan een vande noordelijckste provintien van China vast, soude anders voor een eijlant gereekent

  1. Een aardig voorbeeld van het begin van alle "Kartographie". Zoo vergelijken de Atjehers Groot-Atjeh met een "wan", zoo vergeleken de Ouden den Peloponesus met een plataanblad. Spanje met een uitgespannen stierenhuid enz. Bedoeld is natuurlijk: de vorm van een rechthoek met de verhoudingen van ongeveer 3 op 8.
  2. "Corea is divided into eight provinces, called Do.....Corea stretches from 33° 15' to 42° 31' N, lat; and 122° 15' to 131° 10' E. Long. Hence the greatest length of its mainland is as the bird flies, about 600 miles, and greatest breadth, east to west, over 300 miles" (Ross. History Corea, bl. 394, 396).
  3. "By "Osacco" Hamel can scarcely refer to the city of Ozaka, but rather to that of Hakata in Hizen, at which place the Corean embassy from Séoul, bearing tribute to the "Tycoon" at Yedo, was accustomed to land on its way from Fusan" (Griffis, Corea, 1885, bl. 111, noot 2).
  4. "Tai-Ma-To. Ile entre le Japon et la Corée, appelée Tsou-shima en japonais" (Dict. Cor. Franc, bl. 17**). — "Tsushima. Group of islands situated in the middle of the strait that separates Japan from Korea... The group comprises one large island and 5 small ones... Since the 12th century, the island was the fief of the Sõ daimyo, who frequently had to defend himself against Korean and Chinese pirates. It was completely devastated by the Mongols in 1274 and in 1281" (Papinot. Dict., bl. 706).
  5. "The entire northern boundary of the peninsula from sea to gulf, except where the colossal peak Paik-tu ('White Head') forms the water-shed, is one vast valley in which lie the basins of the Yalu and Turnen" (Griffis. Corea, 1905, bl. 6). — "Paik-Tou-San. Mont. Prov, de Ham-Kyeng. Frontière N, de la Corée. A son sommet est un grand lac qui a 6 à 7 lieues de tour. 41° 59'-126° 5'" (Dict. Cor. Franc., bl. 11**).
    "Mattheus Eibokken. Heelmeester, mede een der geener die in den Jare 1653 op Korea gevangen is geweest, heeft aen my mondeling bericht, dat van Korea na Tartarye of Niuche, het genoegzaem onbereizelijk is, vermits de hoogte der Bergen, en woestheit des gewest... Dat 'er te Lande uit Tartarye, tot in Korea doortogt is, hier uit vastelijk kan werden beslooten, vermits ter tijd van zijn verblijf, de Keizer van Sina een geschenk dede aen den Koning van Korea, van zes Paerden, die te Lande uit Niuche in Korea gezonden wierden, zoo als hy zelve die hadde zien aenkomen" (Witsen, 2e dr. dl. 1, bl. 44).