VI
De overlevering zwijgt van de reizen door Herodotus ondernomen, doch zijn werk toont ten duidelijkste, dat hij meerendeels de landen en plaatsen bezocht heeft, waarover hij spreekt, en zich verscheiden malen groote moeite heeft gegeven om door een persoonlijk onderzoek nauwkeurige berichten te verkrijgen.
De Geschiedenissen van Herodotus, door lateren eerst in negen boeken ingedeeld en naar de Muzen betiteld, zijn niet in voltooiden toestand tot ons gekomen; de schrijver is gestorven vóór hij zijn werk voleind had, en het was juist het laatste deel van zijn leven, dat hij gewijd had aan de verwerking van zijn nasporingen tot dat groote en fraaie werk, dan thans de Muzen heet.
In vroeger tijd reeds had hij enkele gedeelten bewerkt en naar alle waarschijnlijkheid in Athene en elders voorgedragen, doch tot het componeeren van een groot geheel is hij eerst in het laatst van zijn leven overgegaan. Hij heeft zijn arbeid niet kunnen voltooien, het einde van de Muzen is geen slot voor het geschiedverhaal, en op meer dan één plaats meent men te kunnen bespeuren, dat het den schrijver aan de gelegenheid ontbroken heeft zijn werk definitief te herzien. Herodotus' arbeid is niet alleen het oudste grieksche prozawerk, dat voor ons bewaard is gebleven, het is ook het oudste prozageschrift in Hellas gemaakt, dat zich als een letterkundig werk aanbood. Er zijn voorgangers geweest, doch deze waren kroniekschrijvers die zonder streven naar compositie en voordracht, in drooge opsomming feiten bijeenbrachten, en Herodotus is het geweest, dien men, gelijk hij reeds de Vader der Geschiedenis heet, ook den stichter van het Boek kan noemen. En nog altijd is de innerlijke waarde van zijn boek zeer groot. Want het is eerlijk en rijk aan gevoel.
