Pagina:Album der Natuur 1852 en 1853.djvu/599

Uit Wikisource
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Deze pagina is gecontroleerd

— 179 —

naam van het Portugeesche Dodo afstammen, hetgeen echter meer krankzinnig dan dom beteekent; anderen weder en daaronder zelfs Engelsche schrijvers meenen, dat hij door het overbrengen van eenen Hollandschen geslachtsnaam ontstond. Opmerkelijk genoeg is het dat deze naam driemalen als die van aanzienlijke personen in ons land voorkomt, eenmaal als die van eenen Kanunnik van s. leonard, geboren in Friesland en gestorven te Bazel, eene tweede maal als van eenen Heer van Leerdam, en eene derde maal als van eenen Advokaat der abdij van Egmond. De voorstelling, dat daaruit de naam is af te leiden, wint eenigzins aan kracht door het herkennen van den Dodo als wapenbeeld in holme's Academy of Armory and Blazon. Chester 1688, p. 289. Overigens is de naam van Dodo, Dode, Doede thans nog in Friesland niet zeldzaam. Evenzoo ging het met den naam van Dronte, dien deze zonderlinge vogel ook gevoerd heeft. Een Engelsch schrijver gaat zoo verre van te vragen, of dit niet eene verbastering zoude kunnen wezen van Drenthe, eene provincie near Friesland.

Over den naam van Dodaers, ook door de Hollandsche matrozen er aan gegeven, twijfelen zij niet. Dit moet in het Hollandsch dom en lui (sluggard) beteekenen. Maar hoe kwamen de Engelschen aan dergelijke beteekenis? "Zoo het woord oorspronkelijk Nederlandsch is," schreef mij de daaromtrent zoo bevoegde alberdingk thym, "zal het in twee lettergrepen aldus te scheiden zijn: dod-aers. Dod beteekende, volgens van der schueren Teutonista bl. 74, oudtijds gek, waarvan het werkwoord dodden, gekken. Doddig bezigde men voor draaijend, in het Fransch tournoyant, b.v. de hoofden zijn doddig, les têtes tournent, volgens plantyn Thesaurus teutonicae linguae. Het is te vermoeden dat Dod in Dodaers de laatste beteekenis heeft; de waarschijnlijk logge en waggelende gang van den vogel geeft daartoe aanleiding; heden zoude een min beschaafde daarvoor schuddegat bezigen. Opmerkelijk is het, dat nu nog de landlieden spreeuwen met een rond achterdeel Kale Ka-dodders heeten." Onder al deze gezochte afleidingen is echter diegene, welke hyde in zijn Historia religionis veteris Persarum p. 312 geeft, de kunstigste en meest gewrongene tevens. "De naam der moeder van zoroaster is Doghdu, hetgeen dodu klinkt. Dit